Hai anh em tỷ phú ở Vương quốc Anh – những người kiếm tiền từ các trạm xăng – đã thành công trong việc mua lại chuỗi siêu thị khổng lồ Asda ở xứ sương mù từ các ông chủ người Mỹ, Walmart.

Zuber và Mohsin Issa

Zuber (48 tuổi) và Mohsin Issa (49 tuổi) bắt đầu công việc kinh doanh với một cây xăng duy nhất ở Bury, Greater Manchester, vào năm 2001.

Hiện, doanh nghiệp của họ, Tập đoàn EG, sở hữu hơn 5,200 trạm xăng, chủ yếu ở châu Âu và Mỹ, với hơn 33,000 nhân viên.

Brian Madderson, Chủ tịch Hiệp hội các nhà bán lẻ xăng dầu (PRA), nơi EG Group là một thành viên, cho biết tốc độ phát triển này cho thấy anh em Issa là “những doanh nhân đáng chú ý”, vì việc mở rộng của họ diễn ra khi các công ty dầu mỏ lớn phải bán bớt hoặc đóng cửa các cửa hàng xăng dầu ở High Street để tập trung vào sản xuất và lọc dầu.

Các siêu thị – trong đó có Asda – đã nhìn thấy cơ hội thu hút khách hàng bằng cách thêm các trạm xăng vào cửa hàng của họ. Nhưng anh em Issa thì ngược lại: Nhìn thấy cơ hội để mở rộng thêm hoạt động bán lẻ cho các trạm xăng của họ.

Đó là “cơ hội lớn”, Madderson nói.

Suốt nhiều thập niên qua, những người lái xe ô tô đã có thể chọn thức uống có ga hoặc gói kẹo cao su khi vào tiếp nhiên liệu. Giờ đây, họ còn mua được cả thức ăn nhanh, cà phê mang đi và hàng tạp hóa.

Một trong những địa điểm mới nhất, gần quê nhà Blackburn của họ, là trạm dịch vụ rộng 4 mẫu Anh, có KFC, Starbucks, Greggs, cũng như cửa hàng tiện lợi Spar, một trạm xăng mang nhãn hiệu BP và không gian sạc điện.

“Khi phần còn lại của thị trường đang run rẩy trước tình hình khó khăn của các siêu thị, thì hai anh em nói: ‘Được rồi, nếu mọi người muốn xăng rẻ và có đủ thời gian để tìm một siêu thị tốt cho họ thì chúng tôi sẽ tập trung vào chất lượng cao cho người lái xe”, ông Madderson nói.

Những người trong ngành mô tả hai anh em Issa là “ăn nói nhẹ nhàng và khiêm tốn”. Tại một lễ trao giải của ngành cách đây vài năm, hai anh em có mặt nhưng bị cho là quá ngại ngùng không thể thốt nên lời khi lên sân khấu nhận giải.

Còn những người biết họ thì nói rằng một phần thành công của họ là do lúc nào cũng muốn biết về đối thủ cạnh tranh, sẵn sàng học hỏi và tiếp thu những ý tưởng mới.

Quyên góp 20 triệu bảng

Hai anh em Issa hiện sở hữu 50% doanh nghiệp, với tỷ lệ được chia đều, nửa còn lại thuộc sở hữu của TDR Capital, một công ty đầu tư trị giá 8 tỷ euro (7.3 tỷ bảng Anh) và cũng là chủ sở hữu chuỗi phòng tập thể dục David Lloyd.

Tờ Sunday Times định giá tài sản của hai anh em Issa là 3.56 tỷ bảng Anh.

Mỗi năm, anh em Issa dành tặng 2.5% tài sản cho quỹ từ thiện của riêng họ. Quỹ này tài trợ cho các dự án ở Anh và nước ngoài. Năm 2019, họ đã góp đến 20 triệu bảng.

Tuy nhiên, họ đã gây tranh cãi ở quê nhà khi mua 8 căn nhà rồi đập bỏ chúng và bắt đầu xây dựng 5 dinh thự, khiến hàng xóm phẫn nộ, Lancashire Telegraph đưa tin. Vào năm 2017, họ được cho là đã mua một ngôi nhà trị giá 25 triệu bảng ở khu Knightsbridge sang trọng của London.

Richard Hyman, nhà phân tích độc lập về lĩnh vực bán lẻ, tin rằng trong thương vụ Asda, một phần số tiền để mua chuỗi siêu thị này có thể đến từ tiền riêng của hai anh em họ.

Tuy nhiên, chi tiết cụ thể về việc mua Walmart vẫn chưa được tiết lộ.

Cơ hội từ xe điện

Ông Hyman cảnh báo mặc dù Asda có thể được cải thiện bằng “một con mắt táo bạo”, nhưng không có cơ hội thu được nhiều lợi nhuận khi mua một siêu thị lớn.

“Lĩnh vực này sẽ trở nên cạnh tranh gay gắt hơn bao giờ hết khi Lidl, Aldi, B&M và Home Bargains đều có kế hoạch mở thêm cửa hàng mới trong năm nay”, ông nói.

Tại Vương quốc Anh, EG Group có 386 địa điểm, trở thành nhà bán lẻ xăng dầu độc lập lớn thứ hai sau Motor Fuels Group, với hơn 900 địa điểm, theo dữ liệu từ PRA.

Thị trường ở Vương quốc Anh có tổng cộng khoảng 8,350 trạm xăng, trong đó khoảng 1,500 điểm được vận hành bởi các siêu thị, 1,500 điểm khác thuộc sở hữu của những công ty dầu khí lớn như Shell và BP. Phần còn lại thuộc sở hữu của các công ty độc lập.

Vào năm 2019, Tập đoàn EG đã báo cáo doanh thu 20 tỷ euro (18 tỷ bảng Anh), tăng mạnh so với mức 12 tỷ euro một năm trước đó. Dù nhiên liệu chiếm 16 tỷ euro doanh thu, nhưng doanh nghiệp này đang hướng tới việc tăng thêm doanh số bán hàng khác, từ các thương hiệu như Subway, Burger King và siêu thị Carrefour của Pháp. Chi phí vay cho khoản nợ 8 tỷ euro đã đẩy công ty vào khoản lỗ tài chính trong năm là 496 triệu euro.

Tuy vậy, các doanh nghiệp mà Tập đoàn EG mua bằng các khoản vay đang kiếm được nhiều tiền, điều này dường như khiến các bên cho vay cảm thấy thoải mái, Azhar Hussain, người đứng đầu bộ phận tín dụng toàn cầu tại Royal London Asset Management, cho biết. “Họ là công ty có rủi ro cao với nhiều nợ, do đó chiến lược của họ tuyệt đối quan trọng, nhưng có vẻ như chiến lược đó đang có tác dụng”, ông nói.

Mặc dù ngày càng có nhiều người mua xe điện nhưng xăng và dầu diesel vẫn đang chiếm ưu thế trên thị trường. Tuy nhiên, công ty cho biết trên trang web rằng họ sẽ “tận dụng” nhu cầu về nhiên liệu mới. Những trạm xăng lớn của công ty cung cấp không gian tốt để sạc điện nhanh, công ty cho biết.